Nowotwory łagodne jelita grubego

 1. Polipy jelita grubego

Do najczęstszych łagodnych nowotworów jelita grubego należą polipy. U około połowy dorosłych osób powyżej 40 roku życia powstają guzki noszące nazwę polipów, które wyrastają z błony śluzowej wyściełającej okrężnicę lub odbytnicę. U większości osób przyczyna powstania polipów jest nieznana. Polipy mogą przypominać kształtem grzyba, będąc kulistym zgrubieniem umieszczonym na szypule. Mogą również być płaskie i rosnąć wzdłuż wewnętrznej warstwy ściany jelita grubego (polip siedzący, nieuszypułowany). Większość polipów to zmiany łagodne, ale niektóre z nich mogą ulec zezłośliwieniu. Łagodne polipy jelita grubego występują częściej u mężczyzn niż u kobiet.

polip

Najczęściej występującym typem łagodnego polipa jest polip hiperplastyczny. Polipy hiperplastyczne zwykle mają mniej niż 0,5 cm średnicy i najczęściej występują w odbytnicy i esicy. Rzadko są pojedyncze. Polipy hiperplastyczne nie ulegają zezłośliwieniu. Należy jednak usunąć wykryty polip, by ustalić dokładnie jego typ histologiczny.

Łagodne polipy jelita grubego zwykle nie wywołują żadnych dolegliwości. Zazwyczaj są wykrywane podczas przesiewowej kolonoskopii lub badań wykonywanych z innej przyczyny. Jeśli jednak występują objawy, mogą być następujące:

  1. Krwawienie z odbytnicy
  2. Krwiste stolce
  3. Zmęczenie (wskutek anemii)
  4. Ból brzucha

Istnieje kilka innych typów łagodnych polipów. Należą do nich:

  • Polipy zapalne (pseudopolipy, polipy rzekome)

    • Zwykle są związane z chorobami zapalnymi jelit, takimi jak choroba Crohna lub wrzodziejące zapalenie jelita grubego
  • Hamartoma

    • Są to zmiany zawierające prawidłowe komórki, ale w chaotycznym ułożeniu
  •  Polipy młodzieńcze

    • Zwane również polipami retencyjnymi, zawierają dużą ilość gruczołów śluzowych
    • Najczęściej występują w postaci pojedynczego, dużego polipa
    • Większość z nich jest wykrywana u dzieci poniżej 10 roku życia
  •  Polipy limfoidalne

    • Zawierają komórki limfoidalne, należące do białych krwinek
  •  Polipy gruczołowe

    • Polipy gruczołowe to najczęstsze łagodne zmiany nowotworowe. Z definicji są zmianami łagodnymi, ale mają udowodniony związek z rozwojem nowotworu złośliwego.
    • Istnieją 3 postacie gruczolaków jelita grubego: cewkowy, kosmkowy i mieszany. Gruczolaki cewkowe są najczęstsze, gruczolaki cewkowo-kosmkowe stanowią około 5-10% gruczolaków, a kosmkowe tylko 1%.

      • Gruczolaki cewkowe – W połowie przypadków gruczolaki cewkowe znajdują się w odbytnicy lub esicy i występują pojedynczo
      • Gruczolaki kosmkowe – Gruczolaki kosmkowe są najczęściej znajdowane w odbytnicy i esicy. Zwykle są nieuszypułowane i przypominają kalafiorowatą masę. Ryzyko powstania raka jest wysokie (do 40%) w przypadku nieuszypułowanych gruczolaków kosmkowych większych niż 4 cm.
      • Gruczolaki cewkowo-kosmkowe – Są zmianami pośrednimi między polipami cewkowymi i gruczołowymi. Ryzyko powstania raka jest zależne od tego, jaką część zmiany stanowi element gruczolaka kosmkowego.

Gruczolaki powstają wskutek namnożenia dysplastycznych komórek nabłonka. Dysplazja może być określana jako małego, średniego i dużego stopnia. We wszystkich typach gruczolaków może powstać rak in situ.

Ryzyko powstania zmiany złośliwej w obrębie polipa gruczołowego zależy od jego wielkości, utkania histologicznego i stopnia dysplazji. Inwazyjne postacie raka rzadko występują w gruczolakach cewkowych mniejszych niż 1 cm. Polipy gruczołowe rosną wolno, okres podwojenia ich rozmiarów wynosi około 10 lat.

2. Łagodne nowotwory mezenchymalne

– Tłuszczak

Drugim w kolejności najczęstszym nowotworem łagodnym jelita grubego jest tłuszczak. Większość tłuszczaków jelita grubego przebiega bezobjawowo, zwykle są rozpoznawane w trakcie kolonoskopii. Są widoczne w postaci miękkich, żółtawych guzów.

Mięśniak gładkokomórkowy

Łagodne nowotwory wywodzące się z mięśni gładkich bardzo rzadko występują w jelicie grubym. Mogą zostać znalezione przypadkowo i nie wywoływać żadnych objawów. Czasami u pacjentów występuje ból, zaparcie, krwawienie.

– Nerwiak

Nerwiaki sporadycznie występują w jelicie grubym. Zwykle są usuwane operacyjnie.

 

Onkolog Kraków © 2016 onko-med.pl.