Usuwanie znamion barwnikowych

Aby umówić wizytę u lekarza, kliknij tutaj.

  1. Przyczyny powstawania znamion barwnikowych
  2. Wskazania do usuwania znamion
  3. Metody usuwania znamion
  4. Ryzyko związane z usuwaniem znamion

1. Przyczyny powstawania znamion barwnikowych

Znamiona barwnikowe to zmiany utworzone z melanocytów, czyli komórek wytwarzających pigment (melaninę). Znamiona mogą powstawać w każdym miejscu, pojedynczo lub w grupach. Większość znamion powstaje w ciągu pierwszych 20 lat życia. Przyczyny powstawania znamion są następujące:

Niektóre znamiona są obecne na skórze od razu po urodzeniu, inne pojawiają się z czasem. Ekspozycja na promienie słoneczne ma wpływ na powstawanie nowych znamion skórnych.

Niektóre czynniki genetyczne mogą wpływać na powstawanie znamion. Tzw. zespół znamion dysplastycznych, związany z wyższym ryzykiem czerniaka może występować rodzinnie.

2. Wskazania do usuwania znamion

Większość znamion barwnikowych nie wymaga leczenia. Część osób decyduje się na ich usunięcie ze względów kosmetycznych lub gdy zahaczają o ubranie, bądź elementy biżuterii. Innym wskazaniem do usunięcia znamienia są jego niepokojące cechy, takie jak:

  • Wielkość powyżej 6 mm
  • Nieregularne brzegi zmiany
  • Niejednolite zabarwienie zmiany
  • Krwawienie lub swędzenie zmiany
  • Powiększanie się zmiany

przykłady znamion
Przykłady znamion o niepokojących cechach, które wymagają usunięcia i badania histopatologicznego.

3. Metody usuwania znamion

Znamiona skórne można usuwać na kilka sposobów:

  • Wycięcie chirurgiczne
  • Usuwanie za pomocą lasera
  • Kriochirurgia
  • Elektrokoagulacja
  • Chirurgiczne usuwanie znamienia

Obszar, który będzie poddany zabiegowi należy najpierw dokładnie odkazić. Następnie to miejsce zostanie znieczulone np. za pomocą lidokainy. Niektórzy lekarze wolą odczekać kilka minut, aż znieczulenie zacznie w pełni działać i zmniejszy się przepływ krwi w danym obszarze. W zależności od wielkości znamienia oraz metody usuwania zmiany, lekarz może umieścić sterylne obłożenie wokół operowanego miejsca.

Następnie za pomocą skalpela lekarz nacina skórę i usuwa znamię wraz z marginesem niezmienionych tkanek. Zwykle wycinek skóry ma wrzecionowaty kształt, by łatwiej można było zszyć brzegi rany. Wielkość marginesu zależy od podejrzenia, czy znamię może mieć cechy złośliwości. Wówczas margines jest większy, by mieć pewność, że zmianę usunięto w całości. W zależności od tego, jak głęboko umiejscowione jest znamię, szwy są zakładane w głębszych warstwach tkanek i ulegają wchłonięciu, bądź są umieszczone na powierzchni skóry i po pewnym czasie usuwa je lekarz.

Po zabiegu miejsce rany zostanie posmarowane warstwa wazeliny i pokryte opatrunkiem. Ranę należy przemywać 1-2 razy dziennie zwykłą wodą lub wodą utlenioną, a następnie smarować wazeliną i regularnie zmieniać opatrunek. Na rynku dostępnych jest wiele maści, które zmniejszają ryzyko powstania nieestetycznej blizny.

Jeśli znamię zostanie usunięte podczas zabiegu chirurgicznego, zwykle zostaje przekazane do lekarza patomorfologa, który ocenia pod mikroskopem, czy zmiana jest zwykłym znamieniem barwnikowym, czy też ma niepokojące cechy sugerujące ognisko czerniaka.

Na kontrolnej wizycie lekarz zdejmuje szwy, w zależności od lokalizacji: po 4-7 dniach na twarzy i po 8-21 dniach w innych miejscach. By uniknąć infekcji należy uważać, by nie doszło do zabrudzenia lub urazu w obrębie rany.

pacjent-przed-po-usunieciu-znamienia
Pacjent przed i po chirurgicznym usunięciu znamienia

Laserowe usuwanie znamienia

Innym sposobem usuwania znamion barwnikowych jest zastosowanie lasera. Lekarze mają do dyspozycji różnego rodzaju lasery, m.in.:

  • Laser CO2
  • Laser YAG
  • Laser aleksandrytowy
  • Laser rubinowy

Zastosowanie laserów w usuwaniu znamion jest ograniczone, wadą tej metody jest często brak możliwości przekazania materiału do badania histopatologicznego. Ponadto, jeśli wiązka lasera usunie tylko powierzchowną część znamienia, a w głębszej warstwie zacznie rozwijać się czerniak, może być trudniejszy do wykrycia w badaniu klinicznym. Czasami wykonuje się kilka sesji terapii laserem, by usunąć znamię w całości.

Rzadziej stosowane metody to elektrokoagulacja i kriochirurgia.

W przypadku elektrokoagulacji do niszczenia tkanek znamienia wykorzystuje się prąd o wysokim natężeniu. Kriochirurgia polega na zastosowaniu ciekłego azotu, który zamraża naczynia krwionośne znamienia i zwykle pozostawia mniejsze blizny.

4. Ryzyko związane z usuwaniem znamion

Usuwanie znamion skórnych jest bezpieczne, ale niesie za sobą niewielkie ryzyko wystąpienia reakcji alergicznej na znieczulenie, infekcji, a w bardzo rzadkich przypadkach uszkodzenia nerwu. Wybranie wykwalifikowanego specjalisty z dużym doświadczeniem pozwala zmniejszyć ryzyko jakichkolwiek komplikacji.

Jedną z wad chirurgicznego usuwania znamion jest powstanie blizny. Niektóre osoby usuwają znamiona ze względów estetycznych, nie mając świadomości, ze w tym miejscu prawdopodobnie powstanie blizna.

Należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem, jeśli wystąpią poniższe objawy sugerujące infekcje:

  • Obfity wyciek z rany, krwawienie lub przykry zapach z okolicy rany
  • Gorączka powyżej 38 stopni
  • Silny ból, który nie ustępuje po lekach przeciwbólowych

Strony internetowe zawierają wiele wskazówek, jak samemu usunąć znamię. Jednakże nie jest to właściwe postępowanie, ryzyko infekcji i blizn jest wówczas wyższe. Ponadto materiał nie zostaje przebadany histopatologicznie, przez co nie ma pewności, że znamię nie miało cech złośliwości.
 

 

Onkolog Kraków © 2016 onko-med.pl.